İnsan Ne zaman özgürdür?

ozgurluk

Felsefi düşünceler tarihi  boyunca, özgürlük problemi bir çok düşünürün ilgilendiği bir konu olmakla  beraber, çağın bilgi düzeyi ile bağlantılı olarak gittikçe daha anlaşılır ve  detaylı bir zemin üzerinde incelenmeye başlanmıştır.

Kendinizi ne zaman özgür hissedersiniz biliyor musunuz? Hayatınızın kendi içsel kontrolünüz altında olduğuna inandığınızda. Yani kendinize inandığınızda. Yani gücünüzü kendinizden aldığınızda. Yani etrafınızdaki “control freak” olarak adlandırdığımız kişilerin hayatınıza etkisini minimize ettiğinizde; kendi bildiğinizi okuma cesareti gösterebildiğinizde, öğrenmeye devam ettiğinizde; kendinizi geliştirmek için çabanız olduğunda; mükemmel olmadığınızı kabul ettiğinizde; mükemmel olmanızı emreden ortamlardan etkilenmediğinizde. Yani gücünüzü kendinizden aldığınızda.

Kant için özgürlük bir determinasyondur. Fakat nedensel bir  determinasyon  değildir. Eğer bir determinasyon olarak görülecekse, o zaman özgürlük istemenin  bir nedenselliğidir. Yani özgürlük Kant’a göre pratik aklın bir olayıdır. Kant’ın özgürlük kavramı onun bilgi teorisi görüşüne dayanır. Kant için insan  dual bir varlıktır. İnsan bir yanı ile doğa varlığı iken bir yanı ile akıl varlığıdır. Doğa varlığı olarak insan, doğa yasalarının determinasyonuna bağlı  iken, akıl varlığı olarak insan özgürdür. Kant için özgürlük pratik aklın olayıdır. Kant’a göre özgürlük bir ide’dir: İnsan aklının ürettiği bir fikirdir

Çalıştığınız ortamdan memnun değilseniz, her gün işe bir gün öncesinden daha huzursuz ve mutsuz gidiyorsanız, hayatınızın kontrolünü yavaş yavaş yitiriyor olabilirsiniz.

MaxScheler ise insanı yine iki ayrı alana  ayırmıştır. Bu alanlardan birisi insanın biyopsişik alanı iken, diğeri ise geist  alanıdır.Geist alanı biyopsişik alanın tabi olduğu tüm bağımlılıklardan arınmış,  hiçbir organik bağlılık ve ihtiyacı olmayan bir alandır. İnsanı diğer  varlıklardan ayıran bu yan özgürdür.

Kontrolünüzü geri kazanmak için imkanları farketmeye başlamanız gerekir.

Farketmek demek gözlerinizi açıp, imkanların neler olduğunu görmeye çalışmak demektir.

Özgürlüğünüzü geri kazanmak için bulunduğunuz ortamdan hemen ayrılmak zorunda değilsiniz ama içinde bulunduğunuz ortamın toksik yapısından kurtulmak için aktif rol almalısınız.

Kısaca özetlersek özgürlük, insanın bir değeri ve diğer eylem olanakları arasında değerli eylemde bulunma olanağı ve aynı zamanda değerli eylemin insanın yaşantı ve eylem imkanlarının genişlemesine katkıda bulunabilmek olduğu bilgisinden yola çıkarak, “tür olarak insanın özgürlüğü; insanın yaşantı ve eylem imkanlarının genişlemesine katkıda bulunabilmesi ile mümkündür” diyebiliriz.
Yani, hayatın kontrolünüzde olduğunuzu hissettirecek çalışmalara el atmak ve bunu sürekli hale getirerek, her gün o konuda birşeyler yapmanız gerekir.
KAYNAKÇA
KUÇURADİ İoanna “İnsan ve Değerleri-2010”
MENGÜŞOĞLU Takiyettin “İnsan Felsefesi-1988”
KUÇURADİ İoanna “Uludağ Konuşmaları-2009”
This entry was posted in Genel. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *